Naar het overzicht
van de
KLEINE RAAD




Losse aantekeningen bij:
Notulen van het verhandelde bij den kleinen Raad der gewonen kolonien april 1831



Zaterdag 2 april 1831

Iedereen aanwezig én op tijd

art 1
- Strau, kol 3, verzoekende voor het bij hem ingedeelde kind Hendrik Lebie (? of Debie), die den ganschen winter niets verdiend had, ééne wekelijksche toelage. Is overlegd en goedgevonden hem daarvoor 's weeks vijftig centen toe te leggen, tot dat dezelve iets zal kunnen doen, al is het b.v. koeijen hoeden.
- van Dalen van kol 2, verzoekende meer brood. Het gezin is 7 zielen sterk, ontvangt 42 pond, kunnende er derhalve aan zijn verzoek niet worden voldaan.
- Willemse, huisverzorger van kol 2, verzoekende meer brood, en voor veertien dagen met verlof te gaan naar Arnhem. Aan dit huisgezin, uit 8 zielen bestaande, kan nog 6 pond brood gegeven worden, daar de huisverzorgers altijd 42 pond brood ontvangen hebben.
Het verlof is uitgesteld tot dat hij zijne aardappelen in den tuin en op het land zelf gepoot zal hebben.
- Geersema van kol 1, verzoekende voor 14 dagen met verlof te mogen gaan naar 's Gravenhage, tot het ontvangen van zijn pensioen van hetwelk de ?? daar, bij de Heer van Ju berustte. Is toegestaan.
- Steunenberg, van kol 2, onlangs van de Ommerschans terug geplaatst, verzoekende om eene meid, zijnde hij weduwnaar met twee kinderen. Is, na gemaakt overleg, goedgevonden bij hem in te delen eene der eenloopende meiden, onlangs uit Friesland aangekomen.
- Martinus de Vries, zoon van Jacobus de Vries van kol N 3, verzoekende ontslag van de kolonien als willende trouwen. Zal bij den Heer Directeur worden aangevraagd.
In de kantlijn: positief advies JK
- vrouw Grothé, 14 dagen verlof Gravenhage tot het bezoeken harer aanverwanten. Is toegestaan.
- vrouw Callee, 14 dagen verlof Amsterdam, tot het verkoopen harer kippen en het bezoeken der familie. Is toegestaan.
- Bohle van kol 2, verzoekende verdiensten zijnes huisgezins dezer week, ad f 3,- geheel uitbetaald te mogen hebben, zijnde zijn vrouw en twee kinderen te zwak om boonen te eten. Is niet toegestaan, zullende de onderDirekteur voor de zieken gort in plaats van boonen geven.

art 2
Zijn ingekomen de opgaven van de mestmakerij, in welke de volgende onvolkomenheden zijn bevonden:
- kol 1: Die van de ? wijk van kol N1 is foutief opgemaakt, wordt den wijkmeester terug gegeven, met last dezelve te verbeteren, en binnen 3 dagen aan den Adj.direkteur terug te zenden.
Wijl geen mest gemaakt, vrouw Leloux en ?? Bakker ieder twee voer te min, Penning één.
- kol 2: De opgaaf van den wijkmeester van Dijk is onvoldoende, zal binnen 3 dagen verbeterd aan den Adjunct-Direkteur worden terug gezonden.
- kol 3: Spel en Werf hebben het gebrekkige van de vorige week hersteld. Verhagen niet gemaakt; de man ziek.
De opgaaf van den wijkmeester Kuipers niet voldoende bevonden zijnde, zal hersteld en binnen 3 dagen aan den Adjunct-Direkteur ingezonden worden.
Jansen, van der Hulst en IJtes geen mest gemaakt.

art 3
De lijsten van de afwezig gebleven schoolkinderen van de vorige week zijn ingekomen.... (standaardverhaal)

Zaturdag 9 april 1831

Tegenwoordig alle leden.

art 1
- van Diest, 8 dagen verlof Zwol, tot het bezoeken zijner dochter. Is toegestaan.
- vrouw Jansen van kol 2, 4 dagen naar dezelfde stad om haar dochter te zien. Is toegestaan.
- Molewijk van kol 1, kolonist van den 1e rang, te kennen gevende tegenwoordig niet in staat te zijn zijne hoeve te bearbeiden, de zwakheids zijn lichaams zulks belettende. Het ploegen der gronden kostte hem 20 centen de 100 roeden, vroeg hulp en beloofde alle maanden f 3 van zijn pensioen te laten staan, ter afdoening van de te maken onkosten. De Raad kan in dit verzoek niet treden, zullende hetzelve gebragt worden ter kennis van den Direkteur der kolonien.
- Annigje Smid, huisverzorgster te Willemsoord, 12 dagen verlof Groningen. Is toegestaan.
- vrouw Kraan van kol 2, zeggende eenige schuld te hebben bij den winkelier, die dezelve nu van haar invorderde. Aan dit verzoek kan niet voldaan worden.
- vrouw Arents van kol 1, 14 dagen verlof Rotterdam. Is toegestaan.
- vrouw Schnoor, verzoekende 6 pond brood meer, het huisgezin was 8 zielen sterk. Er wordt genoten 3 ½ pond brood, de man is kleermaker, de kinderen zijn klein en het huisgezin verdient zeer weinig. Is uitgesteld totdat er meer verdiend zal worden.
- vrouw Volkering, klagende, dat hare koe alleen niet op kon komen, verzoekende raad. De onderdirekteur en wijkmeester zullen daarin heden avond voorziening en schikking maken.
- vrouw van der Heide, van kol 1, verzoekende toestemming dat hare dochter Maria nu wederom voor eenigen tijd, dagelijks, naar Steenwijk mogt gaan, tot het leeren van naayen en andere vrouwelijke handwerken. Is voor eenigen tijd toegestaan.
- Karel Wilton, bestedeling van Rotterdam, thans looper te Willemsoord, en in dit jaar geloot hebbende. De jongeling vertoont een brief van zijne familie, die hem, bij de toezending van het noodige reisgeld, dringend verzocht, met verlof over te komen naar Rotterdam, hij verzoekt dit instantelijk. Is toegestaan.

art 2 mestrapporten
Van Duuren 2 voer te min, doch de onderdirekteur verzekert dat de wijkmeester van Dijk, zich daarbij vergist heeft, zijnde er in de afgeloopen week mest op het land gebragt.
De wed Dekker twee voer te min, ook hier maakt Bosma dezelfde aanmerking omtrent van Heest, zullende hij die beide ambtenaren daarover onderhouden.
- kol 3: Spel geen mest gemaakt, als zijnde, volgens opgaaf des wijkmeesters, buiten orde.
Brinkman geen mest gemaakt, van Pigchelen geen mest gemaakt, gewaarschuwd.
vd Wolde zou vier voer achteruitgegaan zijn, zonder op het land of in de tuin te brengen. - Behalve deze, heeft wijkmeester Koppe meer fouten in zijne lijst gemaakt, waarom besloten is dezelve terug te geven ter overmaking.

Zaturdag 16 april 1831

Tegenwoordig Bersma, president, Faaken, Bosma, Schurer en van Wolda, secretaris.

art 1
- vrouw Evenblij, 14 dagen verlof Amsterdam tot het bezoeken harer familie. Is toegestaan.
- van Haften, kolonist van den 1e rang, van kol 2, verzoekende de f 25,31 tegoed op kleeding, in zilveren munt te ontvangen. tot het doen ploegen zijner landen. Hij geeft te kennen, thans geen kleeding noodig te hebben, zijn huisgezin bestaat uit 3 zielen. De Raad hierin geen bezwaar ziende, besluit dit verzoek aan den Heer Directeur gunstig voor te dragen.
- Frans Tobin, 14 dagen verlof Dordt. Is toegestaan.
- Woltertje van der Weerd, 8 dagen verlof Kampen tot het opsporen van een dienst.Hare oudste zuster voor eenigen tijd op instantelijk verzoek wederom tot de sterkte van het huisgezin harer moeder, die weduwe is, aangenomen zijnde, oordeelt de raad, dit verzoek niet te moeten inwilligen. Is geweigerd.
- Willem La Croix, bestedeling, 14 dagen verlof Utrecht tot het bezoeken zijner moeder. Hij heeft wel de toestemming zijner besteders, maar geen reisgeld. Is toegestaan, zoodra hij van het benoodigde reisgeld voorzien zal zijn, waartoe hem bij de noodige vlijt gelegenheid genoeg verschaft zal worden.
- Hagedoorn, voor dochter Maria Magdalena, 14 dagen verlof hare familie in Amsterdam en den Haag te bezoeken. Is toegestaan.
- vrouw Kruif, voor dochter Hendrica, oud 17 jaaren, drie maanden verlof tot het dienen op de proef te Steenwijk bij den bakker Hagen. Hier zijn verscheidene meisjes en deze kan ook uit het huisgezin wel gemist worden.
- vrouw Nieuwenhuis, voor dochter Bregje de Jong, 14 dagen verlof Zaandam. Is toegestaan.
- Kooistra en Kamstra van kol 1, klagende dat hunne vrouwen te zwak waren om paardeboonen te eten. Is goedgevonden daarin eenige voorziening te maken, den wijkmeester zulks opdragende.
- Dirk Dijkstra van kol N1, verzoekende voor 3 maanden buiten de kolonie te gaan werken. Dit huisgezin, tot de vrijboeren behoord hebbende, en het werk nog ten achteren zijnde, kan zijn verzoek niet worden toegestaan.
- Leonhardt, van kol 2 verzoekende ontdaan te worden van de bij hem geplaatste Aalte Abbenis. Is besloten, Aalte Abbenis in te deelen bij den huisverzorger Horst die een klein gezin heeft.
- vrouw Klaas Visser 14 dagen verlof Grootebroek. Is toegestaan.

art 2
Zijn ingekomen de opgaven van de mestmakerij in de 10 wijken dezer kolonien
Muyen twee voer te min
Benjamins niets gemaakt zullen maandag bijgewerkt worden
Wijl geen mest gemaakt, geen koe hebbende
Poelstra 1 voer te min
Le Loux niets gemaakt
Farenkamp 2 voer te min
Steunenberg slechts een voer gemaakt heeft geen koe
de wed van der Walle één voer te min
Beun één voer te min
Letterie niets gemaakt, geene koe
van Welsum niet aangemaakt
Breek als boven
van Marle, van Bruchem, wed Keyzers, van Hemert, Smit, Lodewijk, Mulder, Grunnekemeyer, Beuma(?), van Pigchelen geen mest gemaakt, alle gewaarschuwd.
De onderdirekteur van kol 3 verklaart, dat de wijkmeester van de laatste tien kolonisten, welke geen mest gemaakt hebben, donderdag en vrijdag aan de Blesbrug heeft moeten zijn en dus geen toezigt over de mestmakerij heeft kunnen houden, beloovende Schurer het te kort komende, zo veel mogelijk in de volgende week te zullen doen bijwerken,

Zaturdag 23 april 1831

Tegenwoordig Bersma, president, Faaken, Bosma, Schurer en van Wolda, secretaris.

art 1
- Lucassen, van Wateren, te kennen gevende, dat er dezen winter één zijner koeyen gestorven en eene andere ziekelijk was. - Hij verzoekt dus eene koe. Zal aan den Heer Direkteur worden medegedeeld.
(Kantlijn: Geweigerd, daar hij op verre na de naaste voor het bekomen van een of meer koeyen niet is, JvK)
- wed Moen, 14 dagen verlof Aalsmeer. Is uitgesteld totdat de aardappelen gepoot zullen zijn.
- Jurrien Maatje, verzoekende 3 maanden buiten de kolonie te werken.
Het huisgezin van de wed Maatje heeft, behalve dezen zoon weinig en zwak werkvolk. Is dus besloten, deze jongeling, die ook voor het spadewerk regt geschikt is, gelegenheid te geven om aan de vaart te Steggersloot, of in de turfgraverij dezer koloniën te werken, in welke beide gevallen hij gelegenheid heeft, goede verdiensten te maken, en zijn verzoek te weigeren.
- De wed Winkelhuis verlangende haren zoon, in het buiten gasthuis te Amsterdam zijnde, te bezoeken. Is, met overleg van de vrouw, uitgesteld tot dat de aardappelen zullen gepoot zijn.
- van den Berg, verzoekende om een beddezak op voorschot. Is uitgesteld, tot dat er op een nieuw vierendeel jaars wederom iets tegoed zal zijn gemaakt.
- Gotz, kolonist van den 1e rang, verlangende voor 4 weken te gaan werken te 's Gravenhage. Is toegestaan, onder voorwaarde, dat de werkzaamheden op zijn hoef zulks gedogen, hetgeen door den Adj Directeur in het begin der volgende week zal worden opgenomen.
- vrouw Smit en vrouw Lelz, klagende dat zij de tegenwoordig gegeven wordende boonen niet konden eten, gevende de wijkmeester volgens haar zeggen aan sommige huisgezinnen gort, en etende hij zelf ook daarvan. De onderdirecteur Bosma is belast deze klagten in den loop der volgende week op de plaats zelve te onderzoeken en daarin te voorzien.
- De wed Aukes 14 dagen verlof Amsterdam. Is toegestaan.
- bestedeling Elisabeth Jansen 14 dagen verlof Dordt – hare bloedverwanten te bezoeken. Is toegestaan.
- Bolletje, verzoekende voorschot op kleeding. Bij het nazien van zijn schuldboekje is bevonden, dat deze man algemeen zeer weinig verdient, en somstijds zelfs niets. Het huisgezin bestaat uit 7 zielen, en hij is de eenige die werken kan. Is besloten wekelijks op den betaalstaat van Willemsoord na te zien, of hij ook vlijtiger begint te werken, en zoodra men daarvan overtuigd is, zal hem al het benoodigde verstrekt worden.
- Arie Matena, drie maanden tot het dienen op de proef te Kallenkoot. Is toegestaan.
- Gerardus Peters, drie maanden om op de proef te dienen in de ??. Is ook toegestaan.

art 2
mestmakerij
wed Bransma, vd Heide, Biemans, Rikmond, Dijkshoorn en Smallenburg geen mest gemaakt, terwijl Althof 3 voer te min zoude hebben.
De opgaaf van den wijkmeester J. de Jong is niet ingekomen, wijl deze zich met de steggerdersloot te veel had moeten bezig houden.
Die van de wijkmeester Kuipers van de 2e wijk van Willemsoord wordt terug gezonden, als zijnde onnaauwkeurig opgemaakt en zonder eenige vermelding of het de vorige week te kort gekomene, nu wederom is bijgewerkt, met last om dezelve te verbeteren... enz

art 3
De lijsten der afwezig geblevene scholieren, over de vorige week, zijn binnen gekomen, van de Onder Directeurs Faaken, Schurer en Bosma.

Zaturdag den 30 april 1831

Aanwezend
M. Bersma President
B.J. Bosma
H. Faaken
B. Schurer en
J. van Wolda, secretaris

Art. 1.
Verschenen voor den Raad Samuel de Lang van kol. 3, verzoekende voor 14 dagen met verlof te gaan naar Rotterdam tot het bezoeken zijner familie. Is toegestaan.
- Hendrik van Ommen zoon van den ouden kolonist van dien naam, te voren buiten de kolonie gewerkt hebbende, en daardoor van het register afgeschreven, sedert eenigen tijd naar herwaards terug gekomen, nu naar Zwol geweest, alwaar hem de Sub. Commi geraden had, zich wederom in de kolonie te begeven, en door den Heer Directeur hier gezonden, om te mogen weten bij welk huisgezin hij voorloopig geplaatst zoude worden.
Is goedgevonden, hem in te deelen bij den kolonist de Ruiter. in kol. 1.
In de kantlijn, handschrift Van Konijnenburg: Reeds den Commissie medegedeeld bij missive 30 april jl N 735.
- De bestedeling Jannetje Been, verlangende eene verlofpas voor 3 maanden, tot het dienen op de proef, waartoe de Sub Comm van Koog aan de Zaan haar het noodige verlof had verleend. Is toegestaan.
- Pieter van Kaar, verzoekende voor 14 dagen met verlof te gaan naar Koog aan de Zaan, van zijne Sub Comm de vergunning hebbende. Is toegestaan.
- Hendrik Hoeuft, oud 15 jaren, bestedeling, verzoekende dezen zomer van de avondschool verschoond te zijn als hebbende vele werkzaamheden.
Kan niet worden toegestaan, en is den jongen onder het oog gebragt van hoe veel belang het onderwijs voor hem is. (zal zijn Robbert Hendrik Hooft)
- Vrouw Bruin van kol 2, verzoekende zelfde vrijheid voor hare zoon Jan oud 14 jaar.
Is niet ingewilligd.
- Franken van kol. 1 verzoekende voor 14 dagen met verlof te gaan naar Leyden.
Is toegestaan, indien de spinbaas dezen wever zoo lang missen kan.
- Augustijn van kol. 1, verleden jaar aangekomen van Bergen op den Zoom zonder zijne oudste doochter Maria Violetta, oud 20 jaren.
De man werkt steeds in de broodbakkerij, het huisgezin is sterkte 6 zielen, waaronder 4 kinderen, die voor den arbeid nog ongeschikt zijn, verzoekende dat de overgekomen oudste dochter in de sterkte van zijn huisgezin mogt worden opgenomen.
Zal bij den heer Directeur worden aangevraagd, ziende de raad daarin geene zwarigheid.
(In de kantlijn veel gekrabbel)
- Van Dalen, van der Palm en Souverijn van kol. 2 verzoekende afschatsing hunner oude guste koeijen en aankoop van jonge op de Noordwolder markt.
Er thans geene gelegenheid zijnde koeijen aan te koopen, zal er echter op hun verzoek gelet worden.

Art. 2
Uit de opgaven der mestmakerij, die alle ingekomen zijn, is als gebrekkig bevonden:
Van der Heide geen mest, gemaakt.
De wed. Zeilmaker zoude 2 voer minder hebben dan de vorige week.
Hoekstra niets aangemaakt.
Anne Kleinman één voer te min.
Le Loux over 2 weken vijf te min.
Zandwijk over gemelden tijd drie voer.
Venker twee.
Hendrik, Jacobs en Marinus ieder één voer te min.
Zeeuws geen mest gemaakt.
Die van Spel had niet kunnen worden opgemeten, als liggende verward.
Verhagen niet aangemaakt. De man ziek.
Hagedoorn niet aangemaakt. De man in militaire dienst.
Leeuwe niet aangemaakt.

Art. 3
Zijn ingekomen de opgaven van den staat des werks, bij het besluit der Perm. Comm. van de kolonisten aanbevolen, voor de afloopende maand.
Aanmerkingen
- Kol. 1: Bijmans de walletjes dezen winter uit de greppen gegraven niet over het klaverland gestrooid.  Smallenburg als boven.
Wibier, Hendriks, Minkman, Kok, van Os en Farenkamp geene aschhokken wegens gebrek aan hout.
- Kol. 2: Bij de vrijboer Gerritsma de houtwal en het verdere op de erf zeer slordig.
De houtwal en de greppen onder weg voor het huis bij de Wed. Jacobs niet in orde.
Vrouw Letterie de houtwal voor den tuin niet geheel in orde.
Schouten te veel mest in den tuin gebragt.
Volkering waarvan de man in militaire diensttijd.
De wed. Hoogenberg  en Raaphorst geen vlonders op het voetpad.
Schnoor het aschhok niet in orde.
Zeeuws geen aschhok.
Bij Werf alles ordeloos op het erf.
Spek en Kist geen aschhok.
De wed. Groenewoud, van Marle en P. Dijkstra geen aschhok.
Brinkman, Zwier, Schouten, Mulder en Lodewijk de aschhokken niet in orde.
Van Walsum, de wed. Pelt en Kok de aschhokken niet klaar.
Den Ouden, Smit, Jansen en van Geyt, als boven.
De Onder-Directeurs hebbende onderscheidene gebreken opgetekend en is men in den raad overeengekomen, en wordt er alzoo besloten dat zij aanstaanden zaturdag nauwkeurig zullen opgeven, welke gebreken in den loop der volgende week hersteld worden, om dan te besluiten op welke huisgezinnen de straffen bij Art. 11 van het besluit der Perm. Comm. van den 1 february jl. no. 1 zullen moeten worden toegepast.

Art. 4
De lijsten van de in de vorige week afwezig geblevene scholieren zijn ingekomen.

Get.: J.H. van Wolda
Voor eensluidende afschrift,
de Secretaris van den kleinen Raad
J.H. van Wolda