HOUTMAN, Dirk

Spellingvariaties:
   
Levensdata:
 7-11-1775 - 10-07-1860 (Norg )
Subcommissie:
 Vlaardingen
Aankomst:
 1-11-1818
Hoevenr. (tot 1823)
 Nr. 51
Vorig beroep:
  
Geloof:
 Hervormd
Echtgeno(o)t(e):
 Lena Johanna van Dam, 10-09-1778 (Vlaardingen) - 15-7-1864 (Frederiksoord)
Kinderen:
 - Hermina 24-9-1806 (Pijnacker)
- Jannetje 28-2-1809
- Gabriël 26-11-1811
- Dirk 11-11-1813/4 (Vlaardingen)
- Gerrit 03-10-1817

Op de kolonie geboren:
- Helena Katharina 3-7-1821
- Johan Karel 7-3-1824
Overige huisgenoten:
   
Opmerkingen: - Ik heb contact met mensen die genealogisch onderzoek naar de Hourmannen hebben gedaan. Als je daarmee in contact wilt komen, moet je mij even mailen via het reactieformulier rechtsboven op de pagina.

Koloniale carrière
Samengevat:
 Na twee maanden blesseert hij zijn schouder vrij ernstig en hoewel de Star daarna beweert dat hij hersteld is geloof ik daar niks van. Zijn verdiensten zijn minimaal, hij krijgt de slechts denkbare beoordeling in 1820, en eind 1821 wordt hij naar de Ommerschans verbannen. Daarna gaan ze naar Veenhuizen en zullen ze altijd onder de hoede van de kolonie blijven.
In het boek:
 Bij naam op de bladzijden 31, 115, 312, 332, 365, 378, als 'Vlaardinger' op bladzij 130 en 171.

Fragmenten uit de archieven

Zij horen tot de gezinnen die in de kazerne in Amsterdam worden opgevangen, zie de illustratie boek bladzij 32

13 november 1818: Melding vertrek van het gezin in de Staatscourant.

Uit een brief van Benjamin dd 31 december 1818:
    Zo even ontving ik van de subcommissie van Harderwijk het onaagenaame berigt dat Dirk Houtman, een onzer kolonisten met de kerstdage voor eenige dagen verlof hebbende, ten einde zijne oude zieke moeder te Vlaardingen te gaan zien in genoemde plaats den schouder heeft uit elkander gevallen, en door de subcommissie van alles behoorlijk voorzien genezen wordt.
     Den doctor van genoemde plaats: een mijner ouden kennissen informeerd mij tevens het gebeurde, en bij voegende dat genoemde Houtman spoedig in staat zal zijn de terug reis aanteneemen. Het waare mischien raadzaam hem door een onzer wagens te doen afhalen.

Uit een brief van Benjamin dd 17 januari 1819:
    Ik heb, meen ik, verzuimd aan den Kommissie te informeren, dat (...) en Houtman - die de schouder gebroken had - zedert eenige dagen terug zijn. Doctor Schuurman vreesde dat Houtman misschien het gebruik van den arm zou verliezen, dat zou eene fatale historie zijn.

Uit een brief van Benjamin dd 12 februari 1819: Hoe danig moet ik mij gedragen ten aanzien van die huisgezinnen, welk door ziekte buiten staat zijn hunne grond te bewerken. Als (...), (...) en Houtman?

Uit de Star van juni 1819: De Kruijff en Houtman zijn volkomen hersteld

Zie voor beloningen voor kolonisten augustus 1819, voor donaties watersnoodramp februari 1820, beoordelingsrapport door de directie juni 1820 en de jaarinkomen over 1820 de desbetreffende files.

Uit een brief van Benjamin dd 5 januari 1821:
     Uit mijne verantwoording over deze maand zal de Kommissie zien, dat de meesten hunne landhuur gehele en andere gedeeltelijk hebben voldaan, en dat het hooi voor de koeijen door hen zelf betaald is.
     Biemans en Houtman maken daarop eene uitzondering en hunner toestand is aller ellendigst.
     Luiheid en verregaande slordigheid zijn daar van oorzaak en geven geen hoop meer op beterschap.
     Niettegenstaande zij nog aanzienlijke betalingen op hunne kleeding te doen hebben, zijn deze schulden nog veel verhoogd geworden, dewijl de beide huisgezinnen bijna naakt waren en door de strenge koude zouden hebben moeten bezwijken.
     Ter menagering van kosten heb ik na taxatie hen zo veel doenlijk, oude kleeding stukken gegeven.

Gezinsuitbreiding in juli 1821 Vledder, geboorteakte, 2 juli 1821, aktenr. 20
Kind: Lena Katrina Houtman, geboren te Frederiksoord (Vledder) op 02-07-1821, dochter van Dirk Houtman, beroep: arbeider; oud: 48 jaren, en Lena Johanna van Dam, oud: 38 jaren.

Uit de Star van december 1821 als de Houtmannen naar de strafkolonie zijn gestuurd: Het goed gedrag, over het geheel, der kolonisten duurt voort. Nogthans zijn twee gezinnen uit kolonie no. 1, en twee uit kolonie no. 3, bij vonnis van den Raad van Policie, naar de Ommerschans verzonden, uit hoofde zij, bij een toereikend getal van handen, om te kunnen arbeiden, de aan hen verstrekte voeding niet verdienden.

Volgens het stamboek van de strafkolonie Ommerschans komt het gezin Houtman daar op 16 december 1821 aan. Over de omstandigheden daar:

Uit een brief van Wouter Visser dd 26 januari 1822: De Heer Fenner hadt met mijn voorkennis de kinderen, waar onder zelfs volwassen dogters uit enkelde huisgezinnen, zoals dat van Houtman, Peen en andere gesepareert en onder opzicht en verzorging van vrouw Bosma, van Wymbritseradeel gestelt,


Na een kleine drie gevangenschap wordt het gezin vrijgelaten (boek blz. 365). Op  14-09-1824 worden ze geplaatst als arbeidershuisgezin te Veenhuizen.
Daar bereiken ze respectabele leeftijden. Dirk Houtman overlijdt in 1860 op 84-jarige leeftijd, zijn echtgenote in 1865 als ze 85 is.

Voorzover ik heb kunnen nagaan is er nooit eentje van het gezin teruggekeerd naar Vlaardingen. De meeste blijven op het gebied van de Maatschappij van Weldadigheid of er in ieder geval dichtbij.

Bijvoorbeeld zoon Dirk, die in 1842 in Veenhuizen trouw met een dochter van proefkolonist Gerrits (die eigenlijk Timmerman heet), en  - een tijdje - zelf kolonist wordt. Het nageslacht komt in Twente terecht, zie ook de kwartierstaat Wesley Hein (nr. 94 op die pagina)

 Dochter Hermina of Harmina trouwt 1832 in de buurt van de Ommerschans met ene Gillis Westdijk, zie genealogie Westdijk, en blijft daar altijd in de buurt wonen.

Ook nabij de Ommerschans trouwt dochter Jannetje in hetzelfde jaar met ene Jacob Bakker van Texel, zie genealogie Jos Maissan, een zoon van hun staat op de kwartierstaat Denny Broekhuis (bij nr, 100) en een dochter op de site van John de Goede, allemaal nog steeds daar in de buurt.

De in Frederiksoord geboren dochter Lena of Helena Catharina trouwt met de Schiedammer Martinus Vink, zie genealogie Remiëns, en ze blijven altijd in Frederiksoord.

Ook andere nakomelingen blijven in hetzelfde deel van het land, in plaatsen als Nieuw-Amsterdam, Emmen en Smilde.