Geplaatst op de tweede helft van het contract van 16-19 juni 1826... Ik geef toe, het is even doorbijten, maar ik moet het toch een keer uitleggen

Op 1 maart 1823 sluit de Maatschappij van Weldadigheid een contract met het gouvernement dat in de koloniŽn zullen worden opgenomen vierduizend 'weezen, vondelingen en verlatene kinderen' ŗ 45 gulden per kind per jaar. Zie de transcriptie van dat contract.

Die 45 gulden schiet het gouvernement voor, maar verhaalt ze daarna op de weeshuizen en gemeentebesturen waar die kinderen onder vallen. Dankzij die jaarlijkse inkomsten van (45 x 4.000 =) 180.000 gulden kan de Maatschappij in datzelfde contract beloven om helemaal gratis ook 1500 bedelaars en 500 arbeidersgezinnen op te nemen.

Veenhuizen

De regering neemt tegelijk besluiten waardoor weeshuizen verplicht zijn kinderen op te zenden. Om dat volk onderdak te brengen, wordt in 1824-1825 de kolonie Veenhuizen opgericht. Maar dan...: die 4.000 kinderen komen niet allemaal. Weeshuizen en gemeentebesturen doen aan burgerlijke ongehoorzaamheid en wetsontduiking om weeskinderen in de eigen stad te houden.

Daarom komt er een nieuw contract dat op 16 en 19 juni 1826 wordt getekend, waarbij het oude contract wordt gehalveerd. Er komen dan dus 2.000 weeskinderen, 750 bedelaars en 250 arbeidershuisgezinnen. Zie de transcriptie van dat nieuwe contract.

Tweede helft

Daarin zijn de bovengenoemde 2.000 weeskinderen enzovoort de eerste helft, maar wordt daarnaast bepaald dat de regering als tweede helft van het contract nog 4.000 andere mensen in de koloniŽn mag plaatsen, 'hetzij kinderen, hetzij behoeftige huisgezinnen, hetzij bedelaars, hetzij ontslagene gevangenen,'.

Die plaatsing op de tweede helft kan beginnen zodra de Maatschappij aangeeft er klaar voor te zijn om ze te ontvangen. Dan laatste duurt een dikke vier jaar en dan plaatst de overheid vanaf eind 1830 'eenlopende personen op basis van de tweede helft van het contract van 16 en 19 juni 1826' die in de vrije koloniŽn worden ingedeeld bij koloniale gezinnen en ze plaatst op diezelfde basis verarmde gezinnen die in de woninkjes aan de buitenkant van de gestichten in Veenhuizen worden gehuisvest.

Hulpbehoevend

Let op! Heb je een familielid in die groep, weet dan dat ze in de kolonieadministratie weliswaar worden aangeduid als 'hulpbehoevend', maar dat die term verwijst naar het contract en het niet per se betekent dat ze echt een gebrek hebben.
Ze zijn gewoon - net als het merendeel van Nederland - arm.