Bewaard gebleven verslagen van de zittingen van de Raad van Tucht voor bedelaars en strafkolonisten op de Ommerschans in 1840
(klik voor het overzicht van 1829 t/m 1859 op 'Ommerschans' in het schemaatje links)

Er zijn 43 bewaard gebleven zittingsverslagen uit 1840.

Helmuth Rijnhart heeft op www.bonmama.nl prima foto's van de bewaard gebleven zittingen van 1829 tot 1844 geplaatst, soms met samenvattingen erbij. Bij transcripties uit die periode verwijs ik steeds naar die foto's.

Bij alle transcripties geldt dat cursief opmerkingen van de transcribeerders zijn en dat wat in het handschrift onderstreept is, in de transcriptie vet gemaakt wordt.

Bij de transcripties moet bedacht worden dat de verslagen van de zittingen op de Ommerschans vaak voor een hele maand bij elkaar gezet zijn. Ik volg dat niet na, wat soms een vreemd effect heeft als bijvoorbeeld in de zitting van 22-11-1854 staat 'hiervoren omschreven', terwijl het er helemaal niet voor staat, maar in de zitting van 07-11-1854. Dat zijn echter nooit belangrijke omschrijvingen maar louter citaten uit het reglement.

Bij de betrokkenen hieronder noem ik alleen degenen die als beschuldigde, getuige of slachtoffer moeten verschijnen, niet de ambtenaren die lid van de raad zijn. Van hen zal ik nog een apart overzichtje maken.


Zitting
Betrokkenen

04-01-1840
● Strafkolonisten de Wed. Beets en de Wed. Molenbroek, ongehoorzaamheid, niet behoorlijk op tijd naar hun werk gaan.
Grada Alida Scholte No 1189,.beleediging harer medeKolonisten met woorden.
● Simon Trouwborst No 1682, verkoopen paar hooge schoenen.
● Johannes Kerver No 1463, koopen van 2 roomsche kerkboekjes van de kolonisten Hermanus Visser No 1973 en Hendrik de Haan No 358.
bonmama
09-01-1840 ● Petrus van der Korst, strafkolonist: desertie voor de 1e maal, naar Zutphen naar den Solliciteur van IJsden wegens eene Attestatie de Vita. Maar die had hij ook per brief kunnen sturen.
● Neeltje Smit N483: onzedigen omgang met:Johannes Matthijs Gersthagen N2281, thans te Veenhuizen. Zij verklaart dat zij zich in eenen zwangeren staat bevindt.
bonmama
22-01-1840
● Gerrit Mulder No 896, ongehoorzaamheid jegens zijn Zaal Opziener.
● Jan Willem de Bruin No 112, schuldig aan beleediging zijner mede Kolonisten met woorden te verfoeijelijk hier te melden.
● Naatje Impeta No 2751, verkoopen van haar doeken aan de ontslagene Koloniste S. Kuiten, nadat J. Kuiper N. 1539, haar gezegd had O, daar kunt gij geen kwaad mede
bonmama
23-01-1840
● Arie Groen No 2140, ongehoorzaamheid jegens den Wijkmeester, zegt op de Hoeve van den Bouwman Kleibeuker niet meer te willen zijn
bonmama
03-02-1840
● Andreas Krook N2484: bedreiging den kolonist A. Zoethout met een mes te willen steken of snijden, wat volgens hem allemaal gekheid is geweest..
● Johannes Kok N32: desertie voor de 2e maal met al zijne koloniale kleedingstukken medegenomen als mede 1 pr klompen en 2 uitrondersmesjes (blijkbaar gereedschap), uit de klompenmakerij medegenomen.
● Jan Francis Maura N2868: ontvlugting voor de 2e maal.
bonmama
08-02-1840
● Johannes Bernardus Nieman N1745: poging tot desertie toen hij onder geleide van nachtwacht Somer in Ommen was. De ook daar aanwezige sergeant de Bruin was door Nieman beledigd. Hij had eenige drank gebruikt, welke hem bevangen had, en toen niet wist wat hij deed.
● Johannes Ploeger N537: onzedig gedrag, de vrouw van den zaalopziener Bourlard beledigd.
● Gerrit van der Wal N2203: misbruik sterken drank voor de 2e maal, als mede ontvreemding laken.
● Abraham van Rein N2350: belediging mede kolonisten met woorden. Hij verklaart het zoo hevig niet gemeend te hebben.
bonmama
15-02-1840 ● Fredrik Carel Willem Bender, No 661, uittrekken van een koffijzak, welke hem gegeven was om te knoopen.
● Coenraad Smeding Zelle N. 202, misbruik van sterken drank voor de tweede maal.
● Johannes Paulus Ripperon No 2348, Jacob de Pater No 2526 en Pieter Hakspel, No 2563, deserteurs van Veenhuizen
bonmama
21-03-1840 Vanaf hier zitten de foto's op bonmama weer op de goede volgorde.
● Lambertus Kleieg No 1692, verkoopen van een Paar schoenen aan den Kolonist Klaas Kortland No 2394, voor 75 Cents
● George Roodenburgh No 1888, ontvreemden van ossenbrood in zijne betrekking van ossen voerman. Door zaalopziener Bourlard opgeroepen getuigen de Kolonisten Koningshoven en Cooke.
bonmama
28-03-1840 ● Opziener Gerrit van Keulen No 2161 en den Gierschepper Daniel Frederik Godfried Martens, No 985, moedwillig de giermest op de lossing plaats in het water hebben gesmeten.
● Aart Landzaat, No 1025, één dag zonder Voorkennis van zijn Werk verwijderd en in het particulier gaan werken bij den Wijkmeester E. van der Woude.
● Elisabeth van Rohn No 2638 en Maria van Zuijlen N. 872, welke eerste de laatste verweten heeft gezien te hebben dat zij met den Bouwboer H. Nak van achter het stroo is vandaan gekomen.
bonmama
11-04-1840 ● Johannes van der Put No 2189, ontvreemden van Aardappelen.
● Hendrik van der Valk No 402, verkoopen van een Linne broek een boeseroen en een paar kousen, alsmede poging tot desertie voor de 1e maal.
bonmama
22-04-1840 ● Strafkolonist Theodorus Bijkerk, weigerachtig kolonisten arbeid te verrigten.
● Izaak Johannes Blauw No 458, desertie voor de 1e maal bij Complot.
● Lodewijk Bandau No 2772, verkoopen van een Boeseroen, een Linne broek en een paar kousen.
● Inspecteur der Kolonien: Dochter van de Strafkoloniste Sjouwken Ubbes Wijnia Wed J. B. Roodenburg niet naar vereischte gekleed.
bonmama
25-04-1840 ● Rut Gielen No 2999 en Jacob Olof No 3022, desertie voor de 1e maal bij Complot.
● Hendrik Faber No 2631. Schuldig aan ongehoorzaamheid van niet te willen werken, gepaard met vloeken en razen met te zeggen tegen den onderbaas  als ik een mes bij me had, dan Stak ik het in U Pens.-
● Harm van Dort No 2815, verkoopen van een hemd
bonmama
02-05-1840 ● Berend van den Berg No. 791, poging tot desertie voor de 1e maal, hebbende hij zich daarenboven tegen den Veldwachter die op Bok stond, verzet en Floris Meere No 3000, desertie voor de 1e maal met complot, zoo mede Joannes Bernardus Nieman No 1745, desertie voor de 1e maal.
bonmama
09-05-1840 ● Teunis van Hattem No 2669, voerman bij den Hoevenaar van der Heijden, ongehoorzaamheid in dat hij zijn aangewezen arbeid niet wilde verrigten.
● Eildert Eilders No 1532, desertie voor de Eerste maal
bonmama
25-05-1840 ● Strafkolonist Theodorus Bijkerk, twist met zijne mede Kolonisten.
● Dirk van Houten No 356, ontvlugting voor de Eerste maal
● Johannes Kok No 32 en Jacob Lukinga No 643, beiden werkzaam in de Klompenmakerij, in stilte een paar klompen vervaardigd buiten het ??.
● Johannes Schenk No 1281, ongehoorzaamheid jegens den Wijkmeester van den Bosch, van niet te willen werken, met bedreiging den Wijkmeester met de schop te willen slaan.
bonmama
01-06-1840 ● Wolf Jacob Levee No 2445, deserteur van Veenhuizen.
● Johannes Schelhuizen No 1581 en Luitje Jacobs Koning No 487, mishandelen van den Kolonist Jacob Glasman N. 1758, door hem met een mes te snijden.
● Abraham van Rijn No 2350, herhaalde beleediging zijner mede Kolonisten, bestaande in vloeken, schelden, razen tijdens hij de functie uitoefende van Opziener bij het Zakkennaaijen en Knoopen.
bonmama
13-06-1840
● Willem Hameijer No 2130: kok in de keuken van zaalopziener Blijstra, heeft het zoontje van Blijstra omgekocht (met twee centen) om jenever bij de Dedemsvaart te halen, die hem vervolgens door het keukenraam van buiten zoude worden toegereikt. Maar de dienstmeid van de zaalopziener heeft op last van de moeder ingegrepen..
● Hendrik Frank No 2471: verkoopen van een linnen buis en een paar klompen, dezelve verklaard hetzelve van den honger te hebben gedaan. De President noemt hem een liederig sujet..
● Carolina de Bruin No 697, Maria Proost No 323, en Maria Brouwer No 994: onder het wieden der aardappelen dezelve moedwillig uittrekken.
bonmama
20-06-1840 ● Pieter Verburg, No 713, Adriaan Leenmans No 1139, desertie voor de 3e maal.
● Johannes Jacobus Schefferlie No 1277 en Dirk van Leeuwenkamp No 842, desertie voor de 1e maal.
● Johannes Bernardus Nieman No 1745, ongehoorzaamheid jegens den fabriekbaas.
bonmama
27-06-1840 ● Peter Hanekamp No 3017, desertie voor de Eerste maal
bonmama
01-07-1840 ● Heinrich Selk No 2613, deserteur voor de 4e maal.
● Anna Nouwens No 2483, afsnijden stuk van haar hangmatmatras.
● Johannes Jacobus Schefferlie No 1277, stomp op de borst van Andries Bruins No 2507, die in een der Zalen van den zaalopziener Muller is gevlugt.
bonmama
11-07-1840 ● Peter Hanekamp No 301 (foutje: moet zijn 3017), deserteur voor de 2e maal, door de Veldwachters achterhaald en weder binnen het Gesticht gebragt
bonmama
15-07-1840 ● Proces Verbaal van den zaal opziener Blijstra: Krijn van Duivenbode, No 897, vermist 1 voerlaken broek, 1 linnen broek, 1 Pr kousen
● Antonie Jansen No 2367, ongehoorzaamheid jegens den opziener der Smederij, hebbende het werk hetwelk hem verordend was (schoppen maken), niet willen doen
bonmama
17-07-1840 ● Maria Verheij, No 2398, dronkenschap..
● Egbert Draaijer No 1567, desertie voor de 1e maal.
● Johanna van Gessel No 1662, zonder ziek te zijn zich door den zaalopziener heden morgen op het zieken rapport laten brengen
bonmama
25-07-1840 ● Hendrik Jan ten Dam No 812, onbehoorlijke uitdrukkingen tegen den opzigter Bolle en den Wijkmeester van der Heiden.
● Strafkoloniste Jannetje van der Hulst, verzetten tegen den Opziener met dadelijkheden (slaan en stooten).
bonmama
29-07-1840 ● Johannes Bernardus Nieman N. 1745, desertie voor de 2e maal, zijnde hij door de Veldwachters van het Gesticht achtervolgd, waartegen hij zich heeft verzet en voor al wat lelijk is uitgescholden, en hebbende hij bovendien nog een hemd verkocht.
bonmama
08-08-1840 ● Adrianus Zalm No 3002, desertie voor de 1e maal om zijn broeder welke zich te Amsterdam in het Gasthuis bevindt, te gaan bezoeken.
● Gregorius van Hamme No 72, desertie voor de 1e maal hebbende een mestvork medegenomen.
bonmama
13-08-1840 ● Lambertus Hulsbeek N. 274, dronkenschap voor de tweede maal, met verregaande brutaliteit, als hebbende zich niet ontzien den zaal opziener aan te grijpen en tegen de tafel aan te werpen.
bonmama
21-08-1840 ● Ruth Gielen No 1055, desertie voor de 2e maal door zucht naar Vrouw en Kinderen.
● Jan den Arend No 1393, dronkenschap.
● Jasper van Zwieten, No 671, dronkenschap, gepaard geweest met grove Vloeken.
bonmama
29-08-1840 ● Adrianus Johannes Singelenberg No 2867, Dronkenschap voor bij gelegenheid van het groen halen tot het maken van Eerebogen, gepaard met verregaande beleedigingen zijner mede Kolonisten.
● Catharina Razenberg No 1982, belediging van de vrouw van den Hoevenaar Nak.
bonmama
04-09-1840 ● Toon Sanders No 503, misbruik van sterken drank.
● Rommers Hendrik Nicolai No 3069, desertie voor de 1e maal.
bonmama
16-09-1840 ● Berend van den Berg No 1219, desertie voor de tweede maal.
● Egbert Veen No 241, desertie voor de 2e maal.
● Jeltje Swart, No 2204, Jansje Klok No 2953 en Cornelia Adriana Lammerts No 2887, ontvreemden van Uijen uit de kolonie tuin.
bonmama
21-09-1840 ● Johannes Kok No 32, desertie voor de 3e maal, en uit de klompmakersloots ontvreemd Een trekzaag, drie booren en een Blok mes.
● Johannes Philippus Hillebrand No 2204, desertie 1e maal.
● Francois Fonteneau N. 1638, verregaande dronkenschap, op gistermorgen omstreeks 12 uur, en wel op dusdanige wijze dat het aan de geheele Gemeente, welke op dat ogenblik juist de kerk verliet, het allerduidelijkst aan zijn gaan en gebaren zigtbaar was.
● Carel Willem Adrianus Pasdeloup No 774, in de zogenaamde kippen loop gegaan, en aldaar in de hoek bij de winkel met de koloniste Derkje Schraweg dochter van het Strafkolonisten huisgezin Joh.a Kirssener Wed D. Gerritsen gemeenzaam te staan praten. Genoemd portier Willemse en onderdierecteur Krieger.
bonmama
01-10-1840 ● Laurens van der Sluis No 600 en Rinske Vlietstra No 2106, deserteurs voor de 2e maal.
● Jan Hildebrand No 2525, ontvluchting voor de 2e maal.
● Cornelis Voorbergen No 158, Verkopen van een paar hooge Schoenen, en twee Hemden.
bonmama
23-10-1840 ● Hilligje Davids No 1610, Adriaantje Booijster No 2023, en Maria Lammers No 1007, Onzedigen omgang met anderen, waardoor zij in Zwangeren staat verkeeren.
● Anna Maria Halleen No 880, verregaande belediging jegens den Opziener der Zakken Weverij, en hem een klap gegeven.
bonmama
24-10-1840 ● Abraham van den Buiken No 858, desertie voor de 1e maal bonmama
29-10-1840 ● Marijke Stoffels de Vries No 3065 en Hiske Feddes No 3064, misbruik van sterken drank, bij gelegenheid van mest laden aan de Dedemsvaart.
● Pieter Soldaat No 1120, Verkoopen van 2 paar kousen Een hemd en Een Voerlakense broek.
● Strafkolonisten kinderen Theodorus Bijkerk, en David Franciscus van Oostendorp, Brutaliteit tegen den Opziener.
bonmama
06-11-1840 ● Jacob Koningshoven No 1990, ontvreemden van Aardappelen van het Land.
● Pieter Dolphijn No 1877, desertie voor de 1e maal.
● Frans Schok No 1509, verkoopen van een Voerlaken broek, een linne buis en een paar kousen.
● Antonnis Bernardictus Gevers No 1697, verkoopen van een Broek aan Adrianus Leenmans No 1139, die dezelve weder verkocht aan Marijtje Roduner No 1612.
● Wijkmeester van den Bosch met aanklagte tegen Maria Raal No 1197, brutaliteiten.
bonmama
10-11-1840 ● Johannes Bakker No 2324, poging tot desertie voor de 1e maal.
bonmama
23-11-1840 ● Johannes Bernardus Nieman No 1745, Ontvreemding van Turf van de Kok, belediging Zaal Opziener en uitgescholden zelfs gedreigd hem te willen slaan.
bonmama
08-12-1840
● Geradus Hendrikus Bonefacius Visser No 3255. deserteur voor de 1e maal.
bonmama
17-12-1840 ● Hendrik Cousijnse No 2262, desertie voor de 2e maal,
Adrianus Leenmans No 1139, desertie voor de 4e maal, Jacobus Lokhof No 1561, desertie voor de 3e maal, Moses Bollen No 2643, desertie voor de 3e maal, Gregorius van Hamme No 72, desertie voor de 2e maal bij Complot, met mede neming van een kantschop ter waarde van ƒ 1.75, Frans Fransen van Houten No 3134, desertie voor de 1e maal met mede neming van een Beddelaken welke hij om zijn lijf had gewonden.
● Cornelis Blom No 1865. brutaliteiten tegen den Veldwachter bij het uitgaan der kerk
bonmama
17-12-1840 Tuchtraad voor kolonisten huisgezinnen:
● Maria Johanna Vossebelt, Dochter van de Hoevenaar Vossebelt, op den 27 Juny JL zonder voor kennis van de Plaatselijke Directie de Kolonie verlaten, en gaan dienen is bij den Boekhouder Bosma aan het 3e Gesticht te Veenhuizen..Hoevenaar Vossebelt wordt gestraft met inhouding van loon.
bonmama
19-12-1840 ● Cord Heinrich Funcke No 3203, poging tot desertie.
bonmama